โดย วุฒิภัทร ทองทิพย์ สถาปนิก · อ่าน 7 นาที
หน้าร้านคือสื่อชิ้นใหญ่ที่สุดของแบรนด์ ลูกค้าเห็นทุกวัน ถ่ายรูปลงโซเชียล และจำความรู้สึกตอนเดินเข้าร้านได้นานกว่าโลโก้บนแก้ว แต่การออกแบบร้านตาม CI ไม่ได้แปลว่าเอาสีแบรนด์ไปทาทุกผนัง และไม่ได้แปลว่าทุกสาขาต้องหน้าตาเหมือนกันทุกจุด
บทความนี้สรุปวิธีที่ WV ARCHITECT ใช้แปลง CI ของแบรนด์ให้เป็นร้านจริง จากงาน Casa Lapin สองสาขาที่ขนาดและอาคารต่างกันมาก และ Spice Boy สามสาขาที่มีพื้นที่ตั้งแต่ 15 ถึง 50 ตร.ม.
CI ในงานออกแบบร้านคืออะไร
CI หรือ Corporate Identity ของแบรนด์ส่วนใหญ่เป็นเอกสารกราฟิก มีโลโก้ สี และฟอนต์ งานของสถาปนิกคือแปลงสิ่งเหล่านี้ให้เป็นภาษาของพื้นที่ ซึ่งมี 5 เรื่องหลัก
- สี สีหลักของแบรนด์ใช้เป็นจุดเด่นเฉพาะที่ ส่วนพื้นผิวใหญ่ใช้สีกลางที่เข้ากัน
- วัสดุและผิวสัมผัส เลือกวัสดุหลัก 1–2 อย่างที่สื่อบุคลิกแบรนด์ เช่น ไม้ กระเบื้อง สแตนเลส
- รูปทรง เส้นโค้ง เส้นตรง หรือลวดลายที่ดึงมาจากโลโก้และกราฟิกของแบรนด์
- แสง อุณหภูมิสีและความสว่างที่เข้ากับบรรยากาศที่แบรนด์ต้องการ
- ป้ายและกราฟิก ตำแหน่งโลโก้ ป้ายหน้าร้าน และเมนูบอร์ดที่มองเห็นได้จากระยะไกล
อะไรต้องเหมือน อะไรปรับได้
แบรนด์ที่มีหลายสาขาจะจำได้ง่ายเมื่อแยกให้ชัดว่าอะไรคือแกนที่ต้องเหมือนกัน และอะไรปรับตามพื้นที่ได้ ถ้าบังคับให้ทุกอย่างเหมือนกัน สาขาที่ทำเลหรือขนาดต่างไปจะใช้งานไม่ดี
| ต้องเหมือนทุกสาขา | ปรับตามแต่ละสาขา |
|---|---|
| สีหลักและชุดวัสดุหลัก พร้อมรหัสสีและรหัสวัสดุ | ผังร้านและจำนวนที่นั่ง |
| องค์ประกอบเด่นที่ลูกค้าจำได้ เช่น เคาน์เตอร์หรือผนังเด่น | วัสดุรองที่เลือกให้เข้ากับอาคารแต่ละแห่ง |
| ตำแหน่งและขนาดโลโก้ ป้าย และเมนูบอร์ด | รายละเอียดที่รับกับบริบท เช่น เส้นของอาคารเดิม |
| ลำดับการสั่ง รับ และจ่ายของลูกค้า | ขนาดครัวและพื้นที่หลังร้าน |
| โทนแสงและอุณหภูมิสี | ข้อกำหนดของห้างหรืออาคารที่ต้องทำตาม |
5 ขั้นแปลง CI เป็นร้านจริง
อ่าน brand guideline และคุยเรื่องความรู้สึก
ไม่ใช่แค่ดูสีและโลโก้ แต่ต้องรู้ว่าแบรนด์อยากให้ลูกค้ารู้สึกอย่างไร ใครคือลูกค้า และขายอะไรเป็นหลัก
เลือกองค์ประกอบเด่น 2–3 อย่าง
สิ่งที่ลูกค้าเห็นแล้วจำได้ว่าเป็นร้านนี้ เช่น สีหนึ่งสี วัสดุหนึ่งอย่าง และรูปทรงเคาน์เตอร์ ยิ่งน้อยยิ่งจำง่าย และใช้ซ้ำในสาขาต่อไปได้ง่าย
กำหนดชุดสีและวัสดุพร้อมรหัส
ระบุยี่ห้อ รุ่น และรหัสสีให้ชัด สาขาต่อไปจะได้ไม่สีเพี้ยนเพราะผู้รับเหมาเลือกของใกล้เคียงเอง
ออกแบบสาขาต้นแบบ
สาขาแรกเป็นที่ทดสอบว่าองค์ประกอบเด่นใช้ได้จริง ทั้งในแง่ภาพ การใช้งาน และงบ
ทำคู่มือออกแบบสาขา
สรุปสิ่งที่ต้องเหมือน สิ่งที่ปรับได้ ชุดวัสดุ และแบบมาตรฐานของเคาน์เตอร์หรือป้าย ทำให้สาขาต่อไปออกแบบได้เร็วขึ้นและคุมงบได้ง่ายขึ้น
ตัวอย่างจากงานจริง
Casa Lapin · สองสาขา สองโจทย์
สองสาขานี้ใช้แนวทางต่างกัน สาขาหนึ่งเป็นงานรีโนเวทพื้นที่เล็ก อีกสาขาเป็นร้านขนาดใหญ่ในอาคารโรงแรม แต่ลูกค้ายังจำได้ว่าเป็นแบรนด์เดียวกัน
กรุงเทพฯ · 40 ตร.ม. · รีโนเวท
Casa Lapin สุขุมวิท 31
รับช่วงร้านเดิม เก็บเคาน์เตอร์และชั้นวางไว้ ปรับให้ตรง CI ด้วยโทนครีมและกระเบื้องเขียว และกรุสแตนเลสแฮร์ไลน์ทับท็อปไม้ ร้านดูเป็น Casa Lapin โดยไม่ต้องรื้อทั้งหมด
กรุงเทพฯ · 100 ตร.ม.
Casa Lapin สะพานควาย
สาขาที่ใหญ่กว่าและอยู่ในอาคารโรงแรม ใช้ฝ้าเส้นเฉียงรับกับเส้นของอาคาร และเคาน์เตอร์เส้นคลื่น นั่งได้ทั้งพักและทำงาน
Spice Boy · สามสาขา ตั้งแต่ 15 ถึง 50 ตร.ม.
สาขาที่เล็กลงเหลือพื้นที่ให้องค์ประกอบของแบรนด์น้อยลง โจทย์คือเลือกว่าองค์ประกอบไหนที่ต้องอยู่ทุกสาขา และวางเคาน์เตอร์กับป้ายให้ลูกค้าเห็นแบรนด์ได้ทันทีแม้ร้านจะเล็ก
ถ้าร้านมีพื้นที่ไม่ถึง 40 ตร.ม. อ่านวิธีจัดพื้นที่เพิ่มได้ที่ ร้านเล็ก 15–40 ตร.ม. จัดพื้นที่ยังไงให้นั่งสบายและขายได้
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- ใช้สีแบรนด์เต็มทุกพื้นผิว ร้านดูแข็งและเหนื่อยตา ใช้สีหลักเป็นจุดเด่นเฉพาะที่จะได้ผลกว่า
- ป้ายและกราฟิกมากเกินไป ลูกค้าไม่รู้จะมองตรงไหน ควรมีจุดเด่นเดียวที่เห็นจากระยะไกล
- ลอกสาขาแรกไปทุกที่ ผังที่ดีในห้องยาวอาจใช้ไม่ได้ในห้องมุม ควรเก็บองค์ประกอบเด่นไว้ แล้วออกแบบผังใหม่ตามพื้นที่
- ไม่ระบุรหัสวัสดุ ผู้รับเหมาแต่ละสาขาเลือกของใกล้เคียงเอง สีและผิววัสดุจึงเพี้ยนไปเรื่อย ๆ
- ลืมข้อกำหนดของห้าง ร้านในศูนย์การค้าต้องส่งแบบให้ห้างอนุมัติ ถ้าไม่ดูข้อกำหนดตั้งแต่แรก อาจต้องแก้แบบและเลื่อนวันเปิด
ค่าออกแบบร้าน
| ประเภทงาน | ขอบเขต | ค่าออกแบบ |
|---|---|---|
| ร้านเล็กหรือคีออส | พื้นที่ไม่เกิน 30 ตร.ม. | เหมาจ่าย เริ่ม 35,000 บาท |
| ออกแบบภายในร้าน | ร้านในห้าง ตึกแถว หรือพื้นที่เช่า | เริ่ม 1,500 บาท / ตร.ม. |
| อาคารร้านใหม่ / รีโนเวทโครงสร้าง | ร้านในสวน ร้านริมทาง ร้านทั้งหลัง | 10% ของค่าก่อสร้าง |
ราคานี้ยังไม่รวมค่าก่อสร้าง วัสดุ และค่าธรรมเนียมของห้าง อ่านรายละเอียดวิธีคิดค่าออกแบบและการแบ่งงบเปิดร้านได้ที่ ค่าออกแบบร้านกาแฟ คิดยังไง
คำถามที่พบบ่อย
ยังไม่มี CI ชัดเจน ออกแบบร้านได้ไหม
ได้ เริ่มจากคุยเรื่องกลุ่มลูกค้า สินค้า และบรรยากาศที่ต้องการ แล้วกำหนดโทนสีและวัสดุของร้าน ถ้ากำลังทำโลโก้และกราฟิกอยู่ ควรให้นักออกแบบกราฟิกกับสถาปนิกคุยกันตั้งแต่ต้น
สาขาต่อไปใช้แบบเดิมได้เลยไหม
ใช้ชุดวัสดุ องค์ประกอบเด่น และแบบมาตรฐานเดิมได้ แต่ผังต้องออกแบบใหม่ตามพื้นที่และข้อกำหนดของแต่ละที่ ถ้ามีคู่มือออกแบบสาขา งานจะเร็วขึ้นมาก
ร้านเล็กมากยังแสดง CI ได้ไหม
ได้ ร้านเล็กยิ่งต้องเลือกให้ชัด เหลือองค์ประกอบเด่นเพียงหนึ่งหรือสองอย่าง เช่น เคาน์เตอร์และป้าย Spice Boy สุขุมวิท 50 มีพื้นที่เพียง 15 ตร.ม.
ร้านในห้างต้องเตรียมอะไรเพิ่ม
ต้องทำแบบตามข้อกำหนดการตกแต่งของห้างและส่งให้ห้างอนุมัติก่อนเริ่มงาน บางห้างกำหนดให้มีวิศวกรลงนามแบบงานระบบ
ส่ง CI มาคุยกันก่อน
ส่ง brand guideline หรือโลโก้ ทำเล ขนาดพื้นที่ และจำนวนสาขาที่วางแผนไว้มาทาง LINE ทีมสถาปนิกจะตอบกลับพร้อมแนวทางเบื้องต้นภายใน 24 ชั่วโมง ดูบริการได้ที่ ออกแบบร้านกาแฟ ร้านอาหาร